• bẵng :

  nIp. 1. Hoàn toàn. Im bẵng, quên bẵng.
  IIt. Im bặt. Bẵng tin không lẽ ngồi trơ ngóng chàng (cd).

• càn:

  nIp. Không cần đắn đo suy nghĩ. Làm càn, nói càn.
  IIđg. Lục soát bằng cách phá các chướng ngại ở trước. Càn rừng để săn cọp.

• chung:

  nIp. Cùng làm với một hay nhiều người khác. Chung sống với nhau. Cùng hát chung một bài.
  IIđg. Họp lại, góp lại cùng với người khác. Chung vốn. Chung sức.

• chửa.:

  nIp. Tiếng chưa đọc trạnh.
  IIt. Có mang, có thai. Không chồng mà chửa mới ngoan, Có chồng mà chửa thế gian sự thường (c.d).

• cực chẳng đã:

  nIp. Vì không thể đừng được mà phải làm. Cực chẳng đã hắn phải dọn đi.
  IIt. Chỉ miễn cưỡng làm điều không tránh được. Đó là việc cực chẳng đã.

• đâu:

  nIp. 1. Để hỏi về vị trí, mức độ sự kiện. Tại đâu? Hung dữ đến đâu? Việc ấy sẽ đi đến đâu?
  2. Biểu thị ý phủ định. Tôi đâu có ngờ. Hơi đâu mà cãi với nó.
  IItr. Đặt ở cuối câu để nhấn mạnh ý phủ định. Nó không đến đâu. Nói thế không đúng đâu.

• đâu đâu:

  nIp. Khắp nơi. Đâu đâu người ta cũng bàn tới chuyện ấy.
  IIt. Bông lông. Tính chuyện đâu đâu.

• đó:

  nIp&đ. 1. Chỉ người, sự vật, địa điểm, thời điểm được xác định, không ở cùng vị trí với người nói, không thuộc lúc đang nói. Từ đây đến đó không xa. Mới đó mà đã ba năm. Chuyện gì đó.
  2. Chỉ người, sự vật, địa điểm, thời điểm chưa được xác định cụ thể. Để quên ở đâu đó. Nói một câu gì đó. Đến lúc nào đó.
  3. Dùng gọi người đối thoại một cách thân mật hay trịch thượng. Đó mà làm bạn với đây thiệt gì? (cd)
  IItr. Đúng đó. Đó, anh thấy không, nó chớ ai?

• hay:

  nIp. Thường, năng. Xấu hay làm tốt, dốt hay nói chữ (tng).
  IIt&p.1. Giỏi, tốt. Trăm hay không bằng tay quen (tng). Hát hay.
  2. Biết, hiểu rõ. Học chẳng hay, cày chẳng biết (tng).
  3. Đem lại sự tốt lành, có dáng dễ gây thiện cảm. Tin hay bay xa (tng). Con bé trông rất hay.
  IIIl. Hoặc là. Hững hờ nào biết rằng nàng hay ta (Nh. Đ. Mai).

• hãy:

  nIp. 1. Chỉ tính cách tạm thời của một việc khi chưa biết việc gì sẽ đến. Hãy biết thế đã.
  2. Vẫn còn. Nhớ từ năm hãy thơ ngây (Ng. Du).
  IItr. Tiếng sai bảo ai. Hãy nói tao nghe xem. Hãy làm đi.

• hiện:

  nIp. Lúc mình đang nói. Hiện sách ấy chưa xuất bản.
  IIđg. Bày ra, rõ ràng. Vui mừng hiện trên mặt.

• hu hu:

  nIp. Tiếng khóc to, liên tiếp.
  IIđg. Khóc. Cứ hu hu cả ngày.

• kìa:

  nIp. Ở đằng kia, đấy. Kìa thế cục như in giấc mộng (Ôn. Nh. Hầu). Nó đến kìa!
  IIt. Tiếng chỉ về khoảng thời gian cách hiện tại ba ngày hay ba năm. Năm kìa. Ngày kìa. Cũng nói Ngày kỉa, Năm kỉa.

• làm sao:

  nIp. 1. Hỏi để biết lý do. Làm sao mà khóc? Cứ ngồi ỳ ra đó là cớ làm sao?
  2. Chỉ thể cách. Học tập làm sao cho tốt. Phải làm sao thuyết phục được anh ta.
  3. Chỉ mức độ cao. Đẹp làm sao! Nụ cười rạng rỡ làm sao!
  IIt.1. Bị chuyện không may. Hai xe đâm nhau nhưng không ai làm sao cả.
  2. Tỏ ra không bình thường vì cớ gì. Độ này nó làm sao ấy.

• lụi đụi:

  nIp. 1. Chỉ tiếng rơi xuống nặng nề. Té lụi đụi.
  2. Nhìn lại thấy qua nhanh. Lụi đụi đã hết năm rồi.
  IIt.1.Trắc trở, chậm chạp. Việc làm ăn lụi đụi lắm. Lụi đụi rồi cũng đến nơi.
  2. Bận rộn, loay hoay mãi. Suốt ngày lụi đụi với đàn con nhỏ.

• nữa:

  nIp.1. Biểu thị ý tiếp tục, sự lặp lại một hành động. Còn nữa. Mai lại đến nữa. Ăn thêm môt bát nữa.
  2. Biểu thị sự gia tăng về cường độ hay về số lượng. Học cho giỏi hơn nữa. Hai ngày nữa mới xong.
  IItr. Nhấn mạnh ý tiếp thêm, tăng cường. Đã rẻ lại tốt nữa. Tôi và cả anh nữa đều phải đến.

• quá lố:

  nIp. Quá mức bình thường. Chơi bời quá lố.
  IIt. Nhiều quá. Kẹo bánh quá lố.

• quanh quất:

  nIp. Gần quanh trong vùng. Tìm quanh quất.
  IIt. Quanh co, không thẳng. Đường làng quanh quất.

• sát:

  nIp.1. Gần đến mức như dính vào nhau. Ngồi sát vào nhau. Nổ sát bên tai. Sát Tết.
  2. Vì có tiếp xúc, theo dõi thường xuyên, nên hiểu biết cặn kẽ. Đi sát quần chúng. Chỉ đạo sát.
  3. Theo đúng yêu cầu khách quan, không sai chút nào. Tính toán rất sát. Dịch sát nguyên bản.
  4. Chỉ nước rất cạn. Nước ròng sát.
  IIt. Bị dính chặt một cách tự nhiên. Trứng bị sát vỏ. Sản phụ bị sát nhau.

• sau:

  nIp. 1. Phía nghịch với trước mặt, nghịch với vị trí thấy ngay. Quay đầu nhìn lại phía sau. Đuổi theo sau. Các hàng ghế sau.
  2. Thời gian từ thời điểm làm mốc trở đi. Tháng sau. Mãi mãi về sau. Trước lạ sau quen.
  IIgi. Biểu thị quan hệ về vị trí (bị che đi) hay thời gian (đến sau). Nấp sau cánh cửa. Mặt trời khuất sau ngọn núi. Sau hôm anh đi vài ngày thì nó biến mất.

• sướt mướt:

  nIp. Chỉ lối khóc nhiều, nước mắt đầm đìa, lâu không dứt. Khóc sướt mướt.
  IIt. Có tác dụng gây tâm trạng buồn bã, yếu đuối. Giọng ca sướt mướt. Câu chuyện tình lâm ly, sướt mướt.

• tạm:

  nIp.1. Chỉ trong một thời gian, trong lúc đợi chờ thay đổi. Tạm thay giám đốc. Hội nghị tạm hoãn.
  2. Chưa đạt yêu cầu nhưng được chấp nhận. Làm tạm đủ ăn. Bài thơ nghe tạm được. Công việc tạm gọi là ổn.
  IIt. Dùng trong một thời gian. Nhà tạm.

• thường thường :

  nIp. Hằng xảy ra. Thường thường anh ấy không có nhà.
  IIt. Không đặc biệt. Về nhan sắc, cô ấy cũng thường thường thôi.

• uỵch:

  nIp. Tiếng vật nặng ngã hoặc tiếng đánh mạnh. Ngã đánh uỵch.IIđg. Đánh. Uỵch nhau.

• ừ:

  nIp. Dùng để trả lời đồng ý. Ừ! Ừ phải.
  IIđg. Tỏ sự đồng ý. Anh ấy ừ rồi.

• vát:

  nIp. Lệch sang một bên, tạo thành đường xiên chéo. Cho thuyền chạy vát. Đẻo vát đầu gậy.
  IIđg. Như Vạt. Vát nhọn đầu gậy.

• vân du:

  hdg. Ngao du đây đó không phương hướng nhất định, như đám mây bay trên trời. Đao bầu quảy níp rộng đường vân du (Ng. Du).

• vậy:

  nIp. Chỉ điều đang thực tế xảy ra trước mắt hay điều đã biết hoặc vừa nói đến. Anh nói vậy, nó không nghe đâu. Đúng như vậy. Gặp sao hay vậy.
  2. Biểu thị một ý kết luận. Muộn rồi vậy tôi không đi nữa.
  IItr. 1. Biểu thị ý nhấn mạnh tính chất cụ thể. Anh đang nghĩ gì vậy?
  2. Biểu thị ý khẳng định một kết luận. Việc này nhờ anh vậy. Thôi vậy.

• vút:

  nIp. Tiếng roi quất mạnh. Quất roi nghe đánh vút. Vun vút (ý mạnh hơn). Đạn bay vút.
  IIđg. Đánh mạnh bằng roi. Vút cho một roi.

MUA THỈNH KINH SÁCH PHẬT HỌC

DO NXB LIÊN PHẬT HỘI PHÁT HÀNH